Een moeilijke vraag is de exacte datering van de oudste schaakfoto’s. Er zijn in de verschillende bronnen, zowel op internet als in de diverse boeken, een aantal uiteenlopende dateringen voor de oudste schaakfoto(s) te vinden.
1840 is inmiddels al wat twijfelachtig geworden. Er doken ook allerlei andere jaartallen op, zoals;
1845 ; achterop een ingelijste kopie, Prentenkabinet Leiden
1846 ; achterop een ansichtkaart “The Chess Players 1846”
en heel vaak; “Fox Talbot, calotopie 1842-1850”
Vermeld zijn jaartallen als: 1840, 1842, 1845, 1846 en 1850.
Dat brengt dus de vraag: wat is de correcte datering?
In de uitgebreide boekencollectie van het Prentenkabinet waren er wel een paar aanknopingspunten voor een nadere datering te vinden. Zo is bekend dat één van beide personen op de foto, de man zonder de hoge hoed, de Fransman Antoine François Claudet is. Talbot had in ieder geval in de periode herfst 1842 tot zomer 1844 zeer intensief contact met Antoine Claudet. En er is meer. Algemeen wordt aangenomen dat de foto’s zijn gemaakt zijn in de studio van Claudet. En van die studio van Claudet is bekend dat deze in juni 1841 geopend werd in de Adelaide Gallery in Londen. Deze studio was daarmee de tweede Daguerreotype-studio in Londen, want in maart 1841 opende de Engelsman Richard Beard de eerste studio. Gevoegd bij de vermelding dat Talbot vooral in de periode 1842-1850 zijn foto’s gemaakt heeft, doet aannemen dat een datering van 1842 – 1844 het meest waarschijnlijke is voor de oudste schaakfoto(s). In ieder geval is een datering van 1840 of 1841 niet erg aannemelijk in deze.
Een andere leuke vraag die opdook was:
wat betaal je nu voor zo’n foto?
Wat het Prentenkabinet in 1967 voor haar foto betaald heeft, weet ik niet. Wel bleken uit een knipselmap van het Prentenkabinet dat er in latere jaren meerdere foto’s bij Sothebys Londen geveild zijn;
– lot 114, 24 mei 1973 (onbekend welke foto dit exact was)
Inzet ₤300/600 Opbrengst ₤720
Vermeld wordt hierbij nog: “The Chess Players, 1843. This composition differs from the Chess Players sold in these rooms, lot 314, 21 december 1971.” Het lot uit 1973 werd verkocht aan een Amerikaanse verzamelaar, waarschijnlijk Harry Lunn of Larry Schaap wist men mij te vertellen.
– lot 78, 25 april 1986 (foto 1) Inzet ₤600/1000 Opbrengst ₤638
In 1989 werd er in München de tentoonstelling ‘William Henry Fox Talbot – Die aufgehobene Zeit – Photographien von 1839 bis 1845’ gehouden.
De bijbehorende poster werd aangeboden op de veiling van de Motiefgroep Schaken op de najaarscontactdag 2006 in Eindhoven. (Gehouden bij het Nederlands Rapid Kampioenschap voor de jeugd op 21 oktober 2006 in de gebouwen van de TU Eindhoven.)
Deze poster hangt sindsdien ingelijst bij uw verslaggever thuis in de logeerkamer.