Motiefgroep Schaken

Auteur: deveuwenl

  • Middeleeuws schaken op Gebroeders van Limburg Festival Nijmegen

    Middeleeuws schaken op Gebroeders van Limburg Festival Nijmegen

    Tijdens het middeleeuwse Gebroeders van Limburg Festival op 30 en 31 augustus 2014 in Nijmegen werd middeleeuws geschaakt. Tijdens het festival beelden 700 zg. re-anacters de late middeleeuwen  uit op en rond het Valkhofpark. Het trok ruim 8800 bezoekers. Voor het eerst dit jaar waren er enkele middeleeuwse schaakprogramma onderdelen. Het Festival bestaat al 10 jaar ter ere van de Nijmeegse middeleeuwse kunstenaarsbroers  Van Limburg. In de parken leven de ‘Middeleeuwers” drie dagen authentiek met tenten, kostuums. Elk jaar komen er nieuwe onderdelen bij dit was dat Karel de Grote en middeleeuws schaken.

    Zaterdag en zondag werd er op een tijdelijk groot openluchtschaakspel op het  Kelfkensbos plein met re-anacters als levende schaakstukken verschillende stellingen uitgebeeld en toegelicht. De witte koning was “Keizer Karel de Grote” die dit jaar precies 1200 jaar geleden naar Nijmegen kwam.      De witte Loper/ raadsgriffier was Alquin, enkele ridders waren pionnen. In de eenvoudige stellingen werd veel geslagen/ gevochten wat een spektakel gaf.

    Zondagmiddag daarna werd in de kelder van het Museum het Valkhof een simultaan gegeven met enkele middeleeuwse regels door in middeleeuws gestoken grootmeester Friso Nijboer (l) en International Meester Hans Klip (r).  Met standaard Staunton stukken werd gespeeld zonder:  eerste twee pionzet, rokade en en-passant. Deze latere toevoegingen op de middeleeuwen maken het spel trager. Vooral kinderen en jongeren gingen de uitdaging aan met Nijboer en Klip. Uiteindelijk won een jongen uit Utrecht. Ook kon er vrij gespeeld worden met een replica’s van het Lewis spel, en Charlemagne spel alla Karel de Grote. Friso en Hans waren erg enthousiast over de eerste mogelijkheid om zo’n nieuwe spelvariant op te stellen. Volgend jaar komen ze graag terug.

    Zaterdag gaf ons lid Leo Hovestad een interessante lezing over de rol die keizer Karel de Grote had voor het verspreiden van het schaakspel en de regels langs de kastelen en adel in de middeleeuwen. Keizer Karel kreeg een midden oosten variant met kamelen, olifanten etc. van de kalief van Bagdad. Keizer Karel de grote introduceerde nieuwe stukken met hem zelf als ‘koning’, een vrouw, lopers (geestelijke) en paarden en liet het spelen op alle kastelen onder hem.

    De organisatie is zeer enthousiast over het levend schaakspel dat ze mogelijk ook op andere festivals in binnen andere festivals in binnen en buiten Nederland te organiseren namens middeleeuws Nijmegen.

    Volgend jaar op 29,30 augustus 2015  is weer een schaakfestival.

  • Programma Gebroeders van Limburg Festival op 29 -31 augustus 2014 in Nijmegen

    Programma Gebroeders van Limburg Festival op 29 -31 augustus 2014 in Nijmegen

    Levend schaakspel, grootmeesters, lezingen & schaakplein

    Middeleeuws schaken prominent tijdens Van Limburg festival
    Schaken is een Middeleeuws spel dat door Karel de Grote bekendheid heeft gekregen in de wereld van adel, kasten en krijgsheren. Al snel was het een populaire, maar ook serieuze denksport. Beoefenaars kraakten hun hersens terwijl ze elkaar om de eer bestreden met strategie en tactiek. De koning werd vaak uitgebeeld als Keizer Karel de Grote met zijn gevolg. In de westerse oervorm had het schaakspel nog andere regels. Zoals zonder eerste twee zet pionnen, rokade en en-passant. Deze speelmanier met eigen regels en voorwaarden gaan we ook inzetten tijdens het Middeleeuwse evenement.

    Vrijdag 29 augustus

    Op de vrijdag 29 augustus is overdag de Middeleeuwse Scholendag voor bovenbouw van het basisonderwijs. Dan zijn er ook workshops over Middeleeuws schaken en de rol die het schaken in de middeleeuwen had. In de komende jaren gaan we spellen en met name schaken verder uitwerken in het festivalprogramma. Te denken valt aan een tentoonstelling van schaakstukken en publicaties over de geschiedenis achter het schaakspel.

    Zaterdag 30 augustus

    Zaterdag en zondag  kan er vrij geschaakt worden met de Middeleeuwse (of moderne) schaakregels.  Op zaterdag en zondag wordt er door Bernard van Houtum een Levend Schaakspel gevormd op de Middeleeuwse Jaarmarkt op het Museum Kelfkensbos. Een spectaculair gebeuren met Middeleeuwse figuranten en Keizer Karel de Grote zelf als hoogste inzet. Eerder op zaterdag geeft Leo Hovestad een analyse van de rol van Karel de Grote in het Middeleeuwse schaakspel in het Museum het Valkhof.

    Zondagmiddag 31 augustus

    Na de grote Blijde Incomste optocht ( start circa 13.00 uur) met middeleeuwers door de binnenstad is er weer een Middeleeuws Levend Schaakspel. Vanaf 14.00 uur begint bovendien in het Museum Het Valkhof een unieke Schaaksimultaan volgens de Middeleeuwse Schaakregels met de Grootmeesters (GM) Friso Nijboer en (IM) Hans Klip. Beide hebben een sterke band met Nijmegen, hebben er gestudeerd of wonen er. Iedereen kan aanschuiven. Wel verdient het aanbeveling om vooraf aan te melden via de speciale site:

    http://www.gebroedersvanlimburg.nl/limburgfestival/231/     of mail: j.leijten@gebroedersvanlimburg.nl

  • De Schaakkoerier 133, augustus 2014 – special – ‘openluchtschaakspellen in Nederland, deel 2’

    De Schaakkoerier 133, augustus 2014 – special – ‘openluchtschaakspellen in Nederland, deel 2’

    Het themanummer is een jaarlijks uitkomend product van de Motiefgroep Schaken.

    In Duitsland noemen ze het Freiluftschach en er zijn duizenden ansichtkaarten (Freiluftschach-Karten) met Freiluftschach daarop. In Nederland bestond er echter geen overzicht wat er allemaal op dit gebied te vinden was.

    Dat gat werd door Godfried Couwenbergh opgevuld met Schaakkoerier 118, Themanummer ‘openluchtschaakspellen in Nederland.’ In dit themanummer een overzicht van alle tot dan toe bekende openlucht schaakspellen in Nederland. Dit geïllustreerd met maar liefst 140 afbeeldingen van foto’s en ansichtkaarten. En deze schaakkoerier is geheel in kleur gedrukt, zodat de lezer volledig kan genieten van al die mooie schaakplekjes in Nederland.

    Nu is er een tweede themanummer over dit onderwerp, Schaakkoerier 133, Themanummer ‘openluchtschaakspellen in Nederland, deel 2.’ In dit tweede themanummer heeft Godfried Couwenberg, samen met zijn vrouw Truusje, zich nogmaals overtroffen, door het eerdere overzicht openlucht schaakspellen in Nederland uit te breiden met nogmaals 151 openlucht schaakspellen, allemaal geïllustreerd met foto’s. En ook deze schaakkoerier is geheel in kleur gedrukt, zodat de lezer andermaal kan genieten van al die mooie schaakplekjes in Nederland.

    Daarnaast is er in deze Schaakkoerier 133 een overzicht opgenomen met 20 ‘mobiele openlucht schaakspellen’ met foto’s.

    En achterin deze Schaakkoerier 133 staat nog een lijst met 47 openlucht schaakspellen, waarvan nog geen foto voorhanden is.  Dus het verzoek aan de lezer:  HELP MEE om deze nog niet gefotografeerde openlucht schaakspellen te fotograferen.


    Zie hieronder de afbeelding  van de voorkant van schaakkoerier 133 (Kasteel de Vanenburg in Putten)

  • GSM Sammlertreffen 2014, Naunhof

    GSM Sammlertreffen 2014, Naunhof

    Enkele foto’s van het GSM Sammlertreffen in Naunhof 2014:

  • De Schaakkoerier 132, juni 2014

    De Schaakkoerier 132, juni 2014

    In nummer 132 van de Schaakkoerier  onder meer de volgende onderwerpen:

  • Voorjaarscontactdag april 2014, Waalwijk – verslag –

    Voorjaarscontactdag april 2014, Waalwijk – verslag –

    door Rob Spaans

    Motiefgroep Schaken opnieuw naar Waalwijk

    Dat was de krantenkop in Weekblad Waalwijk waarmee de Contactdag van 5 april jl. werd aangekondigd. “Opnieuw” omdat in 2000 ook al eens een Contactdag in Waalwijk werd gehouden. Ditmaal had Godfried Couwenbergh in Hotel Waalwijk, waar Schaakvereniging Waalwijk de clubavond houdt, een prachtige zaal geregeld.

    De eerste uren werden benut om elkaar te begroeten, nieuwtjes uit te wisselen en een veelheid aan schaakattributen te ruilen of te verhandelen.

    Lezing Leo Hovestadt

    Aan het einde van de ochtend was er een buitengewoon interessante lezing van Leo Hovestadt over het verhaal achter de schaakopening.

    In vogelvlucht nam Leo ons mee door de geschiedenis van het schaakspel en dan met name de rol van de schaakopening daarin. Hoe bijvoorbeeld het herdersmat aan zijn naam is gekomen.

    Als uitsmijter aan het einde van zijn lezing had Leo een schaakgraf dat zelfs schaakgravenexpert Rob Bijpost niet kende: het graf van de Duitse IM Günther Möhring.

    Daarna was er even tijd voor lekkere soep en broodjes. Om daarna weer snel verder te gaan met de jaarlijkse ledenvergadering. Dat werd nog een geanimeerde aangelegenheid met o.a. een zeer interessante discussie over het eventueel digitaal gaan met De Schaakkoerier. Meer details daarover kunt u lezen in de notulen die elders in dit blad zijn te vinden.

    Het bestuur achter de bekende tafels tijdens de ALV.

    Veiling

    De rest van de middag was gereserveerd voor de veiling, waarop weer flink werd geboden. Veilingmeester Nico van der Plas had weer assistentie van Joris Leijten bij de presentatie van de veilingitems. Wellicht dat deze presentatie bij de volgende veiling in digitale vorm zal plaatsvinden wanneer het idee van Nico Schoenmakers om een beamer aan te schaffen invulling zal hebben gekregen.

    Wonderlijk was het zeker dat misschien wel het meest curieuze schaakitem in Waalwijk zich niet op de locatie van de Contactdag bevond maar in modezaak Kleedingmagazijn Van Dijk. Daar vond een groepje echtgenotes van schaakverzamelaars die gewoontegetrouw ’s middags de plaatselijke middenstand gaat ondersteunen een heuse schaakjurk (zie foto). Wie er de gevraagde 195 euro voor over had om op de volgende Contactdag in stijl te verschijnen is niet bekend.

    ’s Avonds zijn nog een aantal leden gezamenlijk gaan eten om weer een geslaagde Contactdag, die beslist een hogere opkomst had verdiend, af te sluiten. 

  • De Schaakkoerier 131, maart 2014

    De Schaakkoerier 131, maart 2014

    In nummer 131   van de Schaakkoerier  onder meer de volgende onderwerpen:

    • Agenda
    • Van de penningmeester
    • Van de redactie 
    • Voorjaarscontactdag 5 april in Waalwijk
    • Agenda Algemene Ledenvergadering op 5 april in Waalwijk
    • Schaakpostzegelcatalogus
    • Veiling 5 april in Waalwijk
    • Vera Mencik, de eerste Wereldkampioen schaken bij de vrouwen (1906-1944)
    • Paradepaardje
    • Oproep
    • Jaarverslag Motiefgroep schaken 2013
    • Schaken in strips; Smidje Verholen + Professor Créghel
    • Voor de boekenkast (8)
    • Bobby Fischer, de Afrikaanse postzegelcollectie (deel 2)
  • Het Schaakstukkenmuseum in de Museumnacht Rotterdam 2014

    Het Schaakstukkenmuseum in de Museumnacht Rotterdam 2014

    door Henk Alberts

    In veel grote steden is de museumnacht een jaarlijks terugkerend evenement. Zo vind er museumnachten plaats in steden als Amsterdam, Rotterdam, den Haag, Utrecht, Leiden, Delft enz.  De museumnacht in Rotterdam is altijd begin maart en dit jaar op zaterdag 8 maart 2014 van 19.00 tot 2.00 uur ’s nachts. (en daarna de party’s tot in de kleine uurtjes.) Dit jaar deden de grote jongens (Boymans van Beuningen, de Kunsthal) niet mee aan de museumnacht. Maar wel natuurlijk het schaakstukkenmuseum, gesitueerd in de kubuswoningen in Rotterdam.

    Tijdens de museumnacht is het in het schaakstukkenmuseum altijd extra gezellig met een gratis frisdrank, hapjes en ook nog eens live muziek. En natuurlijk met de uitreiking van de prijzen aan de prijswinnaars van de jaarlijkse schaakstukken-ontwerpwedstrijd. Helaas kon directeur Ridder Dijkshoorn dit jaar niet aanwezig zijn voor de prijsuitreiking, maar daarom had hij zijn ‘alter ego’ de koning van het schaakspel gestuurd om die taak van hem over te nemen (zie foto’s).

    Winnaar van de  schaakstukkenontwerpwedstrijd  (met 135 van de 515 uitgebrachte stemmen) werd dit jaar het schaakspel ‘gezond versus ongezond’ (foto hiernaast) van drie elfjarige leerlingen van basisschool de Pijler uit Rotterdam-Zuid. De hoofdprijs een geldkist met een inhoud van € 1000,-, ging naar de school, maar de leerlingen krijgen wel inspraak waar het geld aan uitgegeven zal worden (een openluchtschaakspel?.

    Het winnende ontwerp krijgt een plaatsje in de eregalerij van het Schaakstukkenmuseum, zodat dit voor alle bezoekers te bewonderen is naast de winnaars van de eerdere edities van de schaakstukkenontwerpwedstrijd.

    De 2e plaats was voor het schaakspel ‘schotten versus Engelsen’ (107 punten), 3e werd ‘Recycling’ (106 punten), 4e Fantasy (84 punten) en 5e Plee Chess, een geheel uit Wc-rolletjes opgebouwd schaakspel, met 83 punten.

    Na afloop van de prijsuitreiking kregen de aanwezigen de al weer 3e bundel artikelen over bijzondere schaakspelen; een bundeling van de dit jaar op de site van het schaakstukkenmuseum ( www.schaakstukkenmuseum.nl ) gepubliceerde artikelen over bijzondere schaakspelen in de collectie van het schaakstukkenmuseum. Een heel lezenswaardige bundel met artikelen over een Japans manga-schaakspel, een smurfenschaakspel, een vilten schaakspel uit Mongolië, een M&M-schaakspel (wist u dat dit snoepgoed ooit ontwikkeld werd als energiebron voor het Amerikaanse leger in de tweede wereldoorlog?), een Asterix-schaakspel, een Kruisridderschaakspel en nog veel meer.

    Ik zou zeggen, noteert u alvast in uw agenda:

    zaterdag 7 maart 2015;
    – Rotterdamse museumnacht 2015
    – Prijsuitreiking schaakstukkenontwerpwedstrijd
    – Verschijning 4e bundel artikelen over bijzondere schaakspelen

    Ik hoop u daar in grote getale tegen te komen!