Tag: november

  • 18e BeNeFraLux / Najaarscontactdag 12 november 2016, Deurne – verslag –

    18e BeNeFraLux / Najaarscontactdag 12 november 2016, Deurne – verslag –

    door Rob Spaans

    De BeNeFraLux leidt een enigszins marginaal bestaan. De vorige BeNeFraLux was namelijk al weer drie jaar geleden (2013), ook in Deurne. Vervolgens kwam er geen BeNeFraLux meer, niet in België, niet in Frankrijk en niet in Luxemburg.

    We hebben in Deurne een mooie, redelijk centraal gelegen locatie die voor de buitenlanders relatief gemakkelijk bereikbaar is. Toch kwamen uit Luxemburg alleen de trouwe bezoekers Paul Goerens met zijn vrouw Micheline en hond Kimmy. Uit Frankrijk waren er alleen Alain Barnier en zijn vrouw. Uit België was er helemaal niemand. Wel was er een Duitse gast: Reinhold Schneider met zijn vrouw.

    Dat laatste zou aanleiding kunnen zijn om de naam BeNeFraLux uit te breiden tot BeNeFraLuxDui. Of weet u een mooiere combinatienaam?

    Misschien komt er volgend jaar weer eens een BeNeFraLux in Frankrijk. Alain Barnier zei vast van plan te zijn die te gaan organiseren.

    Maar zo niet, dan wordt het wellicht tijd om het instituut BeNeFraLux eens kritisch tegen het licht te houden. Persoonlijk zou ik het een goed idee vinden om de Najaarscontactdag dan ieder jaar in het zuiden, bijvoorbeeld in Deurne, te houden en er dan een internationaal tintje aan te geven. Wordt het dan de Autumn Contact Day?

    Hoe dan ook, voor deze BeNeFraLux hadden gelukkig ook een dertigtal Nederlandse belangstellenden de reis naar Deurne ondernomen. In sociaal cultureel centrum Den Draai was het goed toeven. Men had alle gelegenheid om z’n schaakverzameling aan te vullen.

    Om 11 uur kregen we een uiterst interessante lezing van Bas de Haas met een viertal schaakproblemen. Het vereist bijvoorbeeld een heel andere manier van denken om een helpmat te vinden. Elders in deze Schaakkoerier ziet u een van de behandelde problemen nog eens uitgewerkt.

    Daarna was er voor alle aanwezigen een presentje: het kwartetspel dat de KNSB ter promotie heeft laten maken. Dit kwartetspel staat in SK 146 beschreven.

    Veiling

    Na de lunch was het tijd voor de veiling. De strijd om de mooiste stukken daar werd gedomineerd door Team Schoenmakers, bestaande uit Nico Schoenmakers en zijn moeder. Ze hadden zich op de eerste rij voor veilingmeester Nico van der Plas gezet en vormden een geduchte concurrent bij de vele mooie veilingkavels.

    Toch wonnen zij niet het duurste veilingobject. Dat was een theepot met schaakmotieven, die voor 100 euro naar een nieuwe eigenaar is gegaan. Dat was een schriftelijke bieder.

    Omdat de veiling voor de meegereisde partners minder interessant is, nam Tineke Dekker hen mee naar het centrum van Deurne om te shoppen. Naar het schijnt heeft dat de plaatselijke middenstand geen windeieren gelegd.

    Na-Schaak

    Na de veiling werd er nog wat geschaakt, veel schaak- en andere nieuwtjes uitgewisseld, maar we hebben helaas verzuimd om ons te houden aan de relatief nieuwe traditie om een groepsfoto van alle aanwezigen te nemen.

    Om 17.00 moesten we echt wijken voor het carnavalsgeweld van Prins Antoine den Uurste en zijn Pottenbakkers. Met een groep van maar liefst 18 personen gingen we nog gezellig napraten en eten bij Chinees restaurant Ho-Wah.

    Ook dat was allemaal uitstekend geregeld. Dank aan Ger en Tineke Dekker voor hun bijdrage aan de organisatie van het geheel!

  • Najaarscontactdag oktober 2015, Breda – verslag –

    Najaarscontactdag oktober 2015, Breda – verslag –

    door Rob Spaans

    De beste Contactdag ooit! Nou ja, dat is misschien wat overdreven maar het was wel een heel leuke en gezellige dag. En vrijwel elke editie van de Olympische Spelen wordt toch ook afgesloten met de woorden: “The best games ever”?!

    De meeste aanwezigen zijn trouwe bezoekers van de Contactdag, zoals Joris Leijten, Sjoerd van Ketel, Marcel van Niftrik, Maikel Bloks, Godfried en Truusje Couwenbergh, Ger Dekker, Hans Blokland, Bas de Haas, Nico Schoenmakers, Jan van der Velden, Hugo Dirksmeier en Leo Hovestadt. De familie Du Chatinier stuurt ook altijd een afgevaardigde, ditmaal Pim. Het bestuur moet “verplicht” aanwezig zijn. Zij worden in daarin eventueel bijgestaan door hun partners, ditmaal Marja, Hella en Renée.

    Ook Leo had zijn vrouw, Yvonne, meegebracht. De dames zien er ’s morgens op toe dat alles ordentelijk verloopt en gaan dan ’s middags gezamenlijk de lokale detailhandel verkennen, al dan niet vergezeld door de credit card van manlief.

    Er waren zelfs buitenlandse gasten: Eddy Bruyns uit België en Paul Goerens uit Luxemburg. De laatste had ook zijn vrouw Micheline en hond Kimmy meegenomen.

    Verrassend was de aanwezigheid van Jan Groos uit Kaatsheuvel. Die laatste is (nog) geen lid, maar had de aankondiging op internet gezien en kwam graag eens een kijkje nemen. Hij bracht een artikel van eigen hand mee over het schaakspel, dat begint met de schaakscène uit de recente James Bond-film Spectre.

    Verder betoogt Pastoor Jan Groos in zijn artikel dat het schaakspel een katholieke allure heeft. Het is m.i. evenzeer mogelijk te schrijven over de protestantse, islamitische, en/of boeddhistische allure van het schaakspel. Polarisatie in deze lijkt me echter niet nodig: het schaakspel kan juist een verbindende factor zijn voor mensen van allerlei religies.

    In Gemeenschapshuis De Blaker in Breda werden de eerste uren doorgebracht met het uitwisselen van nieuwtjes en schaakhandel. Schaakpostzegels, schaakkaarten, schaakboeken en allerhande andere schaaksnuisterijen wisselden van eigenaar. 

    Om 11 uur nam Henk Alberts het woord voor een lezing Euwe op 14 november. Het werd een reis door de tijd en door Nederland. Van de Max Euwe Matches in 2015 (Joke Smit College, Amsterdam), via  het Max Euwe Schaaktoernooi in 2011 (Openbare Bibliotheek, Amsterdam), via het Wereldschaaktoernooi in 1950 (Effectenbeurs, Amsterdam), via het AVRO Schaaktoernooi in 1938 (Stadsschouwburg, Haarlem), tot uiteindelijk de WK-match Euwe-Aljechin in 1935 (Hotel Figi, Zeist). Ter afsluiting kondigde Henk aan dat Schaakkoerier 141 een driedubbeldikke special over de WK-match Euwe-Aljechin zal zijn.

    ’s Middags vond de traditionele veiling plaats. Met assistentie van Joris Leijten, Rob Bijpost en Henny van Essen maakte veilingmeester Nico van der Plas er weer een boeiend gebeuren van. Het duurste object van de veiling was een A4-blad met de handtekeningen van alle spelers van Groningen 1946. Iemand had daar €227,50 voor over.

    Een tweede “traditie” vond voor de eerste keer plaats. Nico Schoenmaker kwam met het uitstekende idee om voortaan op elke contactdag een groepsfoto van alle aanwezigen te maken. Het resultaat ervan staat bij dit artikel afgedrukt.

    Na de veiling en fotosessie werd nog enig film- en fotomateriaal over Euwe vertoond.

    Een tiental personen begaf zich vervolgens naar restaurant Den Boerenstamppot voor een eenvoudige doch voedzame maaltijd. De laatste gezamenlijke activiteit was een onderzoek naar schaakmotieven van Huis Het Schaecbert in Breda. In het avondlijke donker hebben we niet meer kunnen ontdekken dan een rood-wit geblokt patroon op de 16e eeuwse trapgevel.

  • Najaarscontactdag november 2014, Bussum – verslag –

    Najaarscontactdag november 2014, Bussum – verslag –

    door Henk Alberts

    Op 8 november werd in het Denksportcentrum in Bussum de najaarscontactdag gehouden. Deze contactdag was voor de 1e keer, een experiment, samen met het Max Euwe centrum (het MEC.), onder de titel “Het MEC komt naar je toe!” En dit was niet de eerste keer dat de Motiefgroep deze locatie bezocht. In april 2002 hadden we ook al eens een contactdag in het Denksportcentrum in Bussum, maar toen zag de omgeving van het gebouw er nog heel anders uit.

    Deze Najaarscontactdag in Bussum had door het samenwerkingsverband tussen de Motiefgroep Schaken en het Max Euwe Centrum (het MEC), wel een heel ander programma dan anders. Daarbij ’s Ochtends op de beneden-etage  gelegenheid tot ruilen, kopen, nieuwtjes uitwisselen en de lunch.

    Verder werd er ’s ochtend nog een verrassing voor alle aanwezigen; een boekenlegger ter gelegenheid van het 30 jarig bestaan van de Motiefgroep Schaken. Zie verder pagina XX van deze Schaakkoerier.

    Na de lunch was er een goedlopende veiling waar deze keer de nadruk wat meer op boeken en ansichtkaarten lag. Een aantal boeken ging voor een veel hogere prijs weg dan ooit gedacht, maar ook de aangeboden schaakpuzzel mocht zich op de nodig belangstelling verheugen.

    En na de weer heel geslaagde veiling, daarna boven de rest van het programma georganiseerd door het Max Euwe Centrum. Daarin een aantal alternatieve schaakopgaven, zoals ‘mat in één zet’ en  ‘is deze stelling mogelijk (en zo ja, wat was dan de laatste zet). Hierbij 2 voorbeelden:

    Verder in het programma van het Max Euwe Centrum vooral de vertoning van een veelheid aan oude filmbeelden. Dit met onder anderen de beide matches Euwe- Aljechin, de match Euwe – Capablanca (in de de Militiezaal in Amsterdam), Euwe in het Polygoonjournaal, fragmenten over Bobby Fischer tegen Spasski, 25 jaar Max Euwe Centrum en nog veel meer.

    Daarnaast werd er ook nog een mobiele expositie bestaande uit oude foto’s over het leven van Max Euwe ten toon gesteld. (Waar haast te weinig tijd voor was, om die echt goed te bekijken.) Heeft u bijvoorbeeld Max Euwe al eens als Sinterklaas verkleed gezien? Het was te zien op deze tentoonstelling.

    Kortom het was weer een geslaagde contactdag.

    Oplossing problemen

    En o, ja, de oplossingen van de beide problemen:
    Stelling 1:   1. c6 mat
    Stelling 2:   1. d7-d8P +

  • Schaakkunstexpositie in Druten

    Schaakkunstexpositie in Druten

    door Henk Alberts

    Van 10 t/m 27 november 2013 vond er in het Cultureel Centrum D’n Bogerd in Druten een Schaakkunstexpositie plaats. Alle deelnemende kunstenaars hadden zich laten inspireren door het schaakspel, hetgeen leidde tot schaakschilderijen, schaakspellen, schaaktafels en andere kunstwerken. Dit met de deelnemende kunstenaars Berry, Henk Boon,,Jan Langendam, Peter de Leeuwe, Karin Miedema, Govert Muijs, Anna Troost, Henryette Weijmar Schultz, Bram de Winter en Tjerk Zijlstra.

    Op 10 november vond de opening van deze Schaakkunstexpositie plaats. Deze

    opening kon zich verheugen in de aanwezigheid van een behoorlijk aantal leden van onze Motiefgroep. De opening werd verder opgeluisterd door Hans Böhm die iets vertelde over schaakkunst, over de geschiedenis van het schaakspel, en vooral over de pion in het schaakspel. Daarna vertelde wethouder Lepoutre iets over de relatie tussen schaken en politiek, waarna het lint dat de toegang tot de expositie afsloot door de wethouder samen met organisator Margreet Wevers doorgeknipt werd. Hierna konden de aanwezige belangstellenden de tentoongestelde kunstwerken gaan bekijken. Daarbij waren ook veel van de kunstenaars op de openingsdag aanwezig, hetgeen de unieke mogelijkheid gaf om van hun een toelichting op hun tentoongestelde werk te krijgen. Daarbij was er ook de gelegenheid om de tentoongestelde kunstwerken te kopen. Iets waar al op de openingsdag veelvuldig gebruik van werd gemaakt.

    Verder vond er op dezelfde locatie het Eerste Schaakkunst schaaktoernooi plaats.

    Een rapidtoernooi, waarbij ook nog eens de nodige schaakkunstprijzen te winnen waren.  Een toernooi met maar liefst 52 deelnemers, waaronder ook weer de nodige leden van de Motiefgroep Schaken (Gert van Tongeren, Joris Leijten, Leo Hovestadt, Marcel van Niftrik.) 

  • Najaarscontactdag 2012, Arnhem – verslag –

    Najaarscontactdag 2012, Arnhem – verslag –

    door Rob Spaans

    Deze contactdag stond vooral in het teken van “de schaakmatch van de eeuw” Fischer-Spassky in 1972. Nico Schoenmakers, lid van de Motiefgroep Schaken en schaakvereniging ASV uit Arnhem (foto) had hiertoe het initiatief genomen.

    Een aantal fraaie collectors items zoals de cartoons van Halldor Petursson en originele toegangskaarten waren in de zaal te bezichtigen. Eric de Winter, ASV-lid, was recentelijk in IJsland geweest en had deze memorabilia voor Nico Schoenmakers op de kop getikt.

    Eric vertelde over zijn ervaringen in het verre noorden en vervolgens werd Schaakkoerier 121, een special over de match, feestelijk gepresenteerd. De eerste exemplaren werden uitgereikt aan de voorzitters van de Motiefgroep en ASV, resp. Henk Alberts en Erik Wille.

    Naast de gebruikelijke tafels met postzegels, boeken, en andere schaakgerelateerde zaken was er een weer een boeiend programma samengesteld.

    Dat begon ’s morgens met een lezing van Willy Hendriks over zijn boek Move First, Think Later. Het thema van deze lezing was Het brein van de schaker als verzamelaar.

    Na een inleidend verhaal moesten de aanwezigen hun hersens echt aan het werk zetten met een aantal schaakopgaven. Het matpatroon was telkens het zogenaamde mat van Anastasia. Kenmerkend hiervoor is de samenwerking tussen paard en toren om de vijandige koning mat te zetten. De naam van dit mat is ontleend aan de schaakroman Anastasia und das Schachspiel uit 1803 van Wilhelm Heinse (Nederlandse titel: Anastasia en het schaakspel).

    Na de lunch was het woord aan veilingmeester Nico van der Plas, die samen met zijn assistent Joris Leijten meer dan 200 schaakitems van eigenaar deed wisselen.

    Het laatste onderdeel van het programma was Vechten tegen de beer, waarbij de liefhebbers een vluggertje konden spelen tegen de sterke ASV-er Dirk Hoogland. Joris heeft er al in 1993 een beeldverhaal over geschreven onder de titel Heer Beer wint weer

  • De Schaakkoerier 121, november 2012, –  special – Fischer – Spassky 1972

    De Schaakkoerier 121, november 2012, – special – Fischer – Spassky 1972

    De ontstaansgeschiedenis van dit themanummer is te lezen in het voorwoord van deze schaakkoerier nummer 121. Een deel uit dat voorwoord staat hieronder. Nico Schoenmaker vertelt:

    “Tijdens de contactdag van de motiefgroep dit voorjaar in Ermelo sprak ik zoals te doen gebruikelijk met menig mede-verzamelaar. Zo ook met onze voorzitter Henk Alberts. Op enig moment kwam de Schaakkoerier in relatie tot de elfde schaakwereldkampioen (1972-1975) Robert James Fischer ter sprake. Henk onderkende dat er nog altijd geen Fischer-special is.

    Ter vergadering deelde het bestuur op mijn suggestie aan de leden mee, dat de najaarscontactdag dit keer in het Grandcafé van het Lorentz Kennisintensief Ondernemerscentrum in Arnhem wordt gehouden. Het Lorentz is het thuishonk van de zaterdagteams van mijn schaakvereniging ASV, de ruimte waar de ASV-toernooien worden verspeeld en de ASV-schaaktrainingen zijn ondergebracht. Naast de vaste programmaonderdelen zoals het kopen, ruilen e.d. en de veiling onder leiding van de onvolprezen Nico van der Plas is er tijdens een contactdag altijd ruimte voor een bijprogramma. Schaaktrainingsgenoot Eric de Winter was zo juist terug van een schaaktoernooi in Reykjavik en had op mijn verzoek werkelijk prachtig materiaal over de match van de eeuw Spasski-Fischer meegebracht. U begrijpt het al, de opmaat naar deze Fischer-special was zo snel gemaakt en werd daags na de voorjaarscontactdag per e-mail bij het bestuur in de week gelegd.

    Al brainstormend besloten we dat met name visueel materiaal met aanvullende en begeleidende tekst zou worden gebruikt. Immers één foto zegt nou éénmaal vaak meer dan duizend woorden. Hierop hebben we één uitzondering gemaakt, te weten het artikel van de hand van Eric de Winter over zijn onderhandelingen bij boekhandel Bokin in Reykjavik tijdens de aankoop van de Halldor Petursson Cartoons. Daarnaast kwamen we op het idee deze special te beperken tot het jaar 1972. 1972, 2012: ergo veertig jaar na dato van de match van de eeuw. Inmiddels hebben ook voorzitter Henk Alberts, ‘een bijzonder kaartspel’, oud-secretaris Sjoerd van Ketel, een artikel over postzegels en kaarten, en huidig secretaris Rob Spaans, een artikel over Fischer-boeken, met pennenvruchten en prachtig materiaal een bijdrage geleverd aan deze bijzondere uitgave van onze Schaakkoerier.”

    Er ligt nog het nodige Fischer-materiaal op de plank, dat ook als het ware om publicatie schreeuwt. Daarom ligt er het voornemen om in de komende Schaakkoeriers Bobby Fischer als vast thema ite laten terugkomen. Dus wie daarvan niets wil missen moet beslist lid worden van de Motiefgroep Schaken.           

    zie ook :  Schaaklegende Robert James (Bobby) Fischer overleden 

  • 75 jarig Jubileum SV Sliedrecht

    75 jarig Jubileum SV Sliedrecht

    door Joris Leijten

    In deze periode vieren verschillende Schaakverenigingen in Nederland hun 75 jarig bestaan. Ze zijn allen opgericht tijdens of vlak na de match om het wereldkampioenschap tussen Max Euwe – Aljechin in 1935. De populariteit van schaken in die dagen was zo groot, dat men zelf wilde schaken en de partijen uit de match wilde analyseren.

    Sv Sliedrecht pakte dit jubileum groots aan met een heuse Schaakmanifestatie op 13 november jl. in zalencentrum de Lockhorst in Sliedrecht. SV Sliedrecht had ook de problemisten van ARVES en de Motiefgroep Schaken uitgenodigd om een deelactiviteit te organiseren. 

    Vanwege de 75 jarige jubileum van zowel de vereniging als de Match om het wereldkampioenschap tussen Euwe en Aljechin maakte ik uit mijn privé Euwe-verzameling een presentatie, inclusief Polygoonbeelden van de Match Euwe Aljechin 1935. Tevens maakte ik samen met secretaris Hennie van Essen zo promotie voor onze vereniging. In de middag kwam ook het verzamelen van Schaakspellen aanbod en hield lid Ridder Dijkshoorn een presentatie over zijn Schaakstukkenmuseum in Rotterdam en het Groot Rotterdams schaakspel dat hij mede heeft geïnitieerd.

    De opening van de dag was heel verrassend met een ballet uit de Musical Chess door een viertal plaatselijke ballerina’s. Verder werden er verschillende toernooien en simultaans voor “groot en klein” georganiseerd. Tevens was er een Probleempuzzel uitgezet in winkeletalages in Sliedrecht.

    Er was veel publiciteit gegeven aan de activiteiten; Activiteiten Sliedrecht

    En ook waren er 13 aftelcolumns die  aftelden en warm maakten voor het evenement. Zie Aftellen Sliedrecht op deze site.  De columns  zijn nog altijd te lezen.

    Ook staan er verslagen en foto’s op www.schaakmanifestatie.nl

    Bij het jubileum van de SV Sliedrecht zijn er ook een aantal korte filmpjes gemaakt.(zie onderstaand.)

    Op het eerste filmpje zie je Joris Leyten achter de kraam van de Motiefgroep Schaken.

    En op het tweede filmpje is Ridder Dijkshoorn tijdens zijn presentatie over het Schaaksukkenmuseum te zien.

  • Schaakexpositie in Woerden

    Schaakexpositie in Woerden

    Van 14 november 2009 tot 13 februari 2010 is er in Galerie Van Slagmaat te Woerden een tentoonstelling te zien van de beeldhouwer Peter de Leeuwe.

    Peter de Leeuwe is beeldhouwer en schilder en heeft zich laten inspireren door het schaakspel.

    Wij allen kennen het beeld “Alice versus de Koning” van zijn hand. Het beeld

    geplaatst voor het clubgebouw van de SV En Passant in Bunschoten-Spakenburg, alwaar de Motiefgroep Schaken in 2004 haar  voorjaars-contactdag, tevens het 20 jarig jubileum van de Motiefgroep, hield.

    Het maken van die sculptuur bracht Peter de Leeuwe, zelf een actief schaker, ertoe meer met het onderwerp schaken te gaan doen. Hij maakte diverse handzame schaaksculpturen, die deels gebaseerd zijn op schaaktermen. Paardvork, (afbeelding) Vrijpion en Haastige wandelkoning zijn enkele van zijn schaakfantasieën die in Woerden bekeken kunnen worden. Het werk is te koop en wordt in een gesigneerde oplage van maximaal 300 stuks vervaardigd. 

    Naast het schaakwerk zijn er onder andere ook kleine sculpturen uit de serie Adam en Eva te zien. Daarnaast schilderijen in romantisch realistische stijl, bijvoorbeeld met het thema Hoed, diverse aquarellen uit Spanje en werk uit de reeks Hommage aan de Plantage, nachtschilderijen van de Amsterdamse Plantagebuurt. En ook daar komt het schaken weer om de hoek kijken. Door een verlicht venster in de Henri Polaklaan zien we een schaakbord op tafel staan.

    De officiële opening van de expositie vond op zaterdag 14 november plaats. Daar opende de kunstenares Pia Sprong, wonende in Woerden en tevens lid van onze vereniging, de expositie. Pia Sprong bevroeg Peter de Leeuwe over zijn nieuwe reeks objecten.

    Met veel humor namen Peter de Leeuwe en Pia Sprong ook de niet-schakende kunstliefhebbers mee in hun passie voor het schaakspel. Na een vrolijk potje blindschaken, dat eindigde in remise, verklaarde Pia de expositie officieel voor geopend.

    Galerie Van Slagmaat is in Woerden te vinden aan de Leidsestraatweg 36
    Openingstijden: vrijdag 10.00-18.00, zaterdag 10.00-17.00 en op afspraak.

  • Najaarscontactdag 2008, Woerden – verslag –

    Najaarscontactdag 2008, Woerden – verslag –

    door Joris Leijten (foto’s Godfried Couwenbergh)

    Najaarscontactdag

    Op zaterdag 15 november jl. vond in Woerden de najaarscontactdag plaats. In de grote zaal van het dienstencentrum kwamen zo’n 27 leden bijeen om contacten op te doen en hier en daar te snuffelen in de uitgestalde kraampjes van een tiental leden.

    Tekeningen Pia Sprong

    Op de kopse kant van de zaal had kunstenares Pia Sprong uit Woerden een uitgebreide kraam ingericht met haar bijzondere tekeningen van schakende grootmeesters en amateurspelers bij verschillende toernooien. Deze werden ook digitaal groot geprojecteerd op een scherm.

    Lunch

    Contactpersoon Jan Bulk van SV Woerden verzorgde samen met enkele assistenten de inwendige mens voor een hapje en een drankje.

    Veiling

    Na de lunch kwam er een uitgebreide veiling onder de hamer onder leiding van Nico van der Plas. Velen kavels gingen naar binnen en buitenland via schriftelijke en aanwezige biedingen.

    Verloting boekencollectie Jan Rebel

    Zoals aangekondigd in het programma was hierna een verloting van de boekencollectie van Jan Rebel. Hij was vanaf het begin van de oprichting van de Motiefgroep Schaken ruim 20 jaar actief in het bestuur als penningmeester en gerespecteerd lid. In 2005 overleed hij op 82 jarige leeftijd. Hij liet een deel van zijn boekencollectie na aan Motiefgroep Schaken. Deze is verdeeld in diverse stapels en verdeeld onder de aanwezigen. Zo’n 25 leden bleven om deze respectvolle gift in ontvangst te nemen.