Motiefgroep Schaken

Tag: 2011

  • Najaarscontactdag 2011, Veenendaal – verslag –

    Najaarscontactdag 2011, Veenendaal – verslag –

    door Henny van Essen

    Najaarscontactdag

    Op zaterdag 12 november werd in Veenendaal de najaarscontactdag van de Motiefgroep Schaken gehouden. Dit gebeurde in de ‘Sporthal West’, waar op de 1e etage een ruime zaal ter beschikking was. Voor de catering was, op de begane grond, de bar van de sporthal beschikbaar. De plaatselijke organisatie was geregeld door lid Leo Hovestadt. De contactdag werd goed bezocht, de presentielijst werd getekend door circa 30 leden.

    n de zaal was er voldoende ruimte om de spullen van aanbiedende leden (8) uit te stallen. De bijeenkomst werd deze keer ook bezocht door Maggy van de Stolpe (heeft toestemming gegeven voor hert afbeelden van de affiches in SK113) en Jaap de Kreek (heeft SK113 samengesteld en geschreven). Zij hadden  een tafel met affiches/posters van de Schaakkreade ingericht die gekocht konden worden. 

    Ook was er een kleine expositie ingericht van oude kartonnen schaakborden met bijzondere betekenis.  Het schaakbord van de simultaanpartij tussen Lasker en van Gelderen (SK 112) werd getoond. Ook Godfried Couwenbergh had zo’n bord meegenomen maar dan van een simultaanpartij in 1937 te Utrecht  tussen Euwe en Bruins.

    Ingelijst schaakbord 11e Interpolis-toernooi 1987

    Lid van Essen had een ingelijst schaakbord meegenomen van het 11e Interpolis-toernooi  in 1987, dat Jan Timman won,  waarop de deelnemers hun handtekening hadden gezet (zie artikel in SK115).  

    Lezing Leo Hovestadt

    ’s Morgens werd een lezing verzorgd door Leo Hovestadt:

     ‘de Vrijmetselarij en de boom des Levens’. Hierbij ging hij in op afbeeldingen zoals die door de Vrijmetselarij gehanteerd werden en vergeleek deze met afbeeldingen (b.v.  in kerken of manuscripten) uit verschillende tijdsvakken. Hij kwam tot verbazingwekkende overeenkomsten indien deze gedachtegang nader gestaafd kan worden. Er was een levendige discussie tussen presentator en aanhoorders.

    Na een korte lunchpauze werd begonnen aan de veiling. Het was een grote veiling met 317 items. Er werd naast de schriftelijke bieders in de zaal ook flink meegeboden.  Mede door 2 korte pauzes i.v.m. de lengte van de veiling en het aanpassen van de blauwe parkeerschijven duurde de veiling de hele middag. Hierdoor kon het onderwerp ‘Cirkelschaak’ niet doorgaan en wordt naar een volgende keer doorgeschoven. 

  • De Schaakkoerier 115, december 2011

    De Schaakkoerier 115, december 2011

    {“capture_mode”:”AutoModule”,”faces”:[]}

    In nummer 115 van de Schaakkoerier  onder meer de volgende onderwerpen:

    • Agenda
    • Paradepaardje
    • Van de redactie 
    • Van de penningmeester
    • Benefralux 2012 in Differdange
    • Najaarscontactdag in Veenendaal
    • Opbrengsten veiling Veenendaal 2012
    • Humbeek ; een schaakbier
    • Antwoord paradepaardje Schaakkoerier 110
    • Schaakvarianten (1) : Cirkelschaak
    • Timman en het Interpolis toernooi
    • Groningen 1946 (6)
    • Wenen, een reisgids voor de schaker
    • Op college bij Dr. Euwe
    • Janggi, Koreaans schaak
    • Van internet geplukt: Epson cartridge
    • Schaakboekenlijst (aanvulling 11)
  • Wereldschaakstukken in Streekmuseum Reeuwijk

    Wereldschaakstukken in Streekmuseum Reeuwijk

    In Reeuwijk is er in het Streekmuseum Reeuwijk een tentoonstelling met een leuke collectie schaakstukken van Simon Post uit Bodegraven te zien.

    Simon Post is al bijna 40 jaar lid van de Schaakclub Bodegraven en terugkomend van diverse reizen kwam hij vaak met een mooi schaakspel thuis.

    “Overal kom je schaakspellen tegen en dat maakt het leuk om te verzamelen”, aldus Simon Post.

    Het bezoekadres van het Streekmuseum Reeuwijk is Oudeweg 3, 2811 NM Reeuwijk.
    De Openingstijden zijn zaterdag 10.00 uur tot 17.00 uur, zondag 13.00 uur tot 17.00 uur.
    De schaakstukken zijn tot eind november te zien.
     

  • 16e BeNeFraLux 1 oktober 2011, Differdange, Luxemburg – verslag –

    16e BeNeFraLux 1 oktober 2011, Differdange, Luxemburg – verslag –

    door Henk Alberts

    Dit jaar op 1 oktober werd in Differdange, Luxemburg al weer de 16e Benefralux gehouden. Het was de 3e keer in Luxemburg, de 3e keer in Differdange, maar wel al de 3e locatie in Differdange, namelijk in de school Précoce “Im Mai” aan de avenue de la Liberté in Differdange. Het werd een gezellig internationaal samenzijn van Luxemburgers, Fransen, Belgen, Nederlanders en zelfs een verdwaalde Duitser.

    Vanuit ons land hadden alleen Nico van der Plas en Henk Alberts (ondergetekende) de verre reis naar Differdange ondernomen. Voor mijzelf betrof het een korte vakantie, die mij voerde door Nederland, België, Frankrijk, Luxemburg en Duitsland (hoe toepasselijk.)

    De 16e Benefralux was een gezellige maar niet al te druk bezocht samenzijn met ook nog een veilig die met een schaakpuzzel besloten werd.

    Verder werden er in het kader van deze 16e Benefralux door onze Luxemburgse zustervereniging een ansichtkaart en twee (gepersonifieerde) postzegels, namelijk van 0,60 en van 0,85 Eurocent, welke voor de aanwezigen te koop waren.

    De dag werd afgesloten met een gezellige internationale maaltijd met bekenden in het centraal gelegen Hôtel “Petit Casino” in Differdange.

  • De Schaakkoerier 114, oktober 2011

    De Schaakkoerier 114, oktober 2011

    {“capture_mode”:”AutoModule”,”faces”:[“2681_-1593_2993_-1281”]}

    In nummer 114 van de Schaakkoerier  onder meer de volgende onderwerpen:

  • Het schaakspel in Nederland

    Het schaakspel in Nederland

    In het boek ‘Het schaakspel in Nederland’ van Mathieu en Ine Kloprogge wordt de achterliggende geschiedenis van het schaakspel, de ontwikkeling van het spel en de komst en verspreiding in Nederland behandeld. Een groot aantal bijzondere schaakspellen en schaakstukken van Nederlandse herkomst zijn bijeengebracht en voorts worden spellen getoond uit Nederlandse musea en privé verzamelingen.

    In een jarenlange zoekactie is het Mathieu en Ine Kloprogge gelukt een aantal in de literatuur nog niet bekende Nederlandse schaakbodemvondsten op te sporen. Deze worden hier voor het eerst afgebeeld. In het boek worden, na een uiteenzetting over de oorsprong en de ontwikkeling in de middeleeuwen, de spellen vanaf de 16de eeuw per eeuw getoond en besproken. Daarbij worden ook buitenlandse spellen uit dezelfde periode gepresenteerd. Iedere eeuw start met een inleiding waarin de maatschappelijke en culturele ontwikkelingen worden beschreven die van invloed zijn geweest op de ontwikkeling en verspreiding van het spel. Dat het schaakspel ook in de 20ste eeuw nog een dankbare inspiratiebron is voor Nederlandse en buitenlandse kunstenaars wordt getoond in de bespreking van die eeuw.

    Het boek bevat tevens een speciale CD. Deze CD bevat vele detailopnamen van de getoonde schaakfiguren, maar ook historische informatie over de herkomst van de schaakspellen.

    Het boek ‘Het schaakspel in Nederland’ van Mathieu en Ine Kloprogge werd op 11 juni 2011 bij Kunsthandel Simonis & Buunk in het Fischerhuis te Ede gepresenteerd. De eerste exemplaren worden uitgereikt aan schaakicoon Hans Böhm en Eddy Schuyer, oud-politicus en voorzitter van de Koninklijke
     

  • De Schaakkoerier 113, augustus 2011 – special – ‘om de Bronzen Bob: de affiches van de Schaakkreade’

    De Schaakkoerier 113, augustus 2011 – special – ‘om de Bronzen Bob: de affiches van de Schaakkreade’

    {“capture_mode”:”AutoModule”,”faces”:[]}

    Het themanummer is een jaarlijks uitkomend product van de Motiefgroep Schaken.

    Dit achtste themanummer heeft de affiches van de Schaakkreade als thema.

    Het is samengesteld en geschreven door Jaap de Kreek en gaat over de affiches voor De Schaakkreade van de hand van Manfred Stolpe, Dank is daarbij ook verschuldigd aan Maggy van de Stolpe, die toestemming heeft gegeven voor het afbeelden van de affiches

    Dit themanummer is voor een belangrijk deel in kleur verschenen, waardoor de door Manfred Stolpe voor de schaakkreade ontworpen affiches prachtig tot hun recht komen

    (Zie voorbeeld hieronder; het affiche voor de Schaakkreade 1987 in het Stedelijk Museum in Amsterdam.)


    De leden van de Motiefgroep Schaken krijgen dit themanummer automatisch toegestuurd, als een extraatje om de zomer door te komen. Voor niet leden is er beperkt de mogelijkheid om dit nummer aan te kopen.

    De schaakkreade gehouden van 1973 tot en met 1989 was een schaaktoernooi bedoeld voor eenieder die werkzaam was in en rond de wereld van de publiciteit. Reclamemensen, drukkers, journalisten, fotografen enzovoorts. Kunnen schaken was geen noodzaak, het ging om de gezelligheid. “Wel werd aanbevolen de eerste pagina’s van het boekje Ome Jan leert zijn neefje schaken te lezen.” Dat wil echter niet zeggen dat er onder de deelnemers geen sterkere spelers voorkwamen, ook ‘mediaman’ Hans Böhm was deelnemer aan dit unieke evenement.

    Het toernooi werd georganiseerd en strak in de hand gehouden door Manfred van de Stolpe, zoals beschreven wordt de meest onwaarschijnlijke van alle organisatoren. En Manfred van de Stolpe vond dat zijn toernooi moest worden aangeprezen middels een affiche. Uiteindelijk zou het een hele serie affiches worden.

    Het goed gelukte verhaal wordt gedaan door Jaap de Kreek. En dit verhaal is niet zozeer het verhaal van het toernooi als wel het beeldverhaal van de affiches die Manfred van de Stolpe ieder jaar weer ontwierp ter aanprijzing van dit unieke toernooi. Het verhaal van de zich steeds verder ontwikkelde fantasie van Manfred van de Stolpe, waarmee hij de kunst van het aanprijzen van een schaaktoernooi verhief tot pure kunst.

    En Jits Bakker, toen al een in binnen- en buitenland beroemde beeldhouwer, schilder, glazenier en graficus schonk – als prijs voor de toernooiwinnaar- zijn prachtige beeldje van een schaker: de Bronzen Bob. En jaar na jaar goot hij uit brons een nieuw exemplaar. Vandaar de titel van dit themanummer van de Schaakkoerier: ‘om de Bronzen Bob: de affiches van de Schaakkreade’.

  • Prachtig portret van twee schaakkampioenen

    Prachtig portret van twee schaakkampioenen

    In het Stedelijk Museum Alkmaar is er tot 4 september de tentoonstelling Prachtig portret. Deze tentoonstelling draait om de familie Van Foreest die een vooraanstaande rol heeft gespeeld in de geschiedenis van deze regio. Zo schreef de Alkmaarse stadspensionaris Nanning van Foreest over zijn eigen ervaringen in Kort verhaal van het beleg van Alkmaar.

    Voor de schakers is deze tentoonstelling ook interessant, want op de tentoonstelling is er aandacht voor de schakende broers Dirk van Foreest en Arnold Engelinus van Foreest.  

    Dirk (1862-1956) was Nederlands kampioen schaken in 1885, 1886 en 1887. We hebben het hier dan wel over het onofficiële Nederlands kampioenschap, want pas vanaf 1909 was er een officieel Nederlands Kampioenschap schaken. Vanaf 1889 richtte hij zich op zijn maatschappelijke carrière en pas na zijn pensionering in 1928 zette hij zich weer achter het bord. In de tussentijd hield hij zich wel bezig met correspondentie- en probleemschaak. En van 1893 tot 1896 was hij voorzitter van de Nederlandse Schaakbond. 

    Door het terugtreden van Dirk kreeg jongere broer Arnold (1863-1954) de gelegenheid om ook eens Nederlands kampioen schaken te worden. Aldus geschiedde in 1889, 1893 en 1896. Ook op bestuurlijk gebied deed Arnold niet onder voor Dirk: hij was voorzitter van de Nederlandse Schaakbond (1906-1907) en hij was een van de organisatoren van het eerste internationale schaaktoernooi in Nederland, Amsterdam 1889.

    Deze Arnold is de betovergrootvader van de jonge hedendaagse Groningse schaaktalenten Jorden van Foreest en Lucas van Foreest.

    Aan beiden is een boek gewijd. Voor Dirk schreef Lodewijk Prins het boek Hulde aan Jhr. Dr. Dirk van Foreest. Het boek dat voor Arnold werd geschreven, Gedenkboek n.a.v. de 90e verjaardag van Jhr. A.E. van Foreest, is overigens een stuk moeilijker te vinden dan het eerstgenoemde boek. Bij de naam Foreest moest ik echter als eerste denken aan het boek 20 Grote denkers binnen Neerlands grenzen. Dat blijkt echter door een Jhr. Peter van Foreest te zijn geschreven, maar over deze Foreest heb ik geen verdere informatie kunnen vinden. Als iemand meer weet hoor ik dat graag! 

    Op de tentoonstelling zien we van beide kampioenen geschilderde portretten. Verder de zilveren medaille die Arnold op het Staunton toernooi van 1896 won als eerste (!) prijs. En er staat een schaaktafeltje met daarop een stelling uit een partij die ik niet heb kunnen achterhalen. Ongetwijfeld zal het een partij zijn van een van de of zelfs beide Van Foreests.

  • GSM Sammlertreffen 2011, Bad Salzuflen

    GSM Sammlertreffen 2011, Bad Salzuflen

    door

    Einige Bilder von das Sammlertreffen der GSM in Bad Salzuflen:

  • De Schaakkoerier 112, juni 2011

    De Schaakkoerier 112, juni 2011

    In nummer 112 van de Schaakkoerier  onder meer de volgende onderwerpen: