Enkele foto’s van het GSM Sammlertreffen in Limbach 1999:








door Sjoerd C. van Ketel
Gedurende het weekeinde van 2/4 October j .1. heb ik met veel genoegen het derde BeNeFra-weekeinde bijgewoond. Er waren zo’n 40 verzamelaars uit België, Frankrijk, Italië, Luxemburg en Nederland en vele hunner echtgenotes aanwezig. Onder hen trof ik (helaas slechts) negen leden van onze Motiefgroep Schaken aan.
De organisatie was veel losser dan bij ons, zeer georganiseerde, Nederlanders het geval is/was. Maar de gastvrijheid, de hartelijkheid en de behulpzaamheid waren zeer groot! De Fransen waren geheel zichzelf en dus leek dit weekeinde precies op de jaarlijkse eigen Franse bijeenkomsten van de Amicale, die ik reeds diverse malen als lid heb mogen bijwonen.
De zaal was zeer ruim en er was voldoende plaats voor een grote tentoonstelling, voor bezoekers en voor ‘handelaren’ met daarbij op het podium ruimte voor de veiling. De andere helft van de zaal was gedurende dit weekeinde in gebruik voor allerlei schaaktoernooitjes onder leiding van de heer Michel Soyez die ook de grote man bij de voorbereidingen was; dit gaf een èchte schaaksfeer in deze hoge zaal.

Op vrijdag hebben wij de zaal ingericht en daarna was er ten huize van mevrouwen de heer Soyez een ontvangst met champagne en een heerlijk buffet, waar de liefst 21 genodigde aanwezigen zeer van genoten hebben.
Op zaterdag werd er eerst naar hartelust gezocht, gevonden, geruild, gekocht, verkocht en was dies meer zij. De (uiteraard warme) lunch werd door een twintigtal mensen in het centrum van Valenciennes genoten. En de veiling ’s middags had een hoog gehalte aan kwaliteit: Ik wil slechts één enigszins kritische opmerking maken. Na deze drukke dag en na het diner in het restaurant “Le Bison bleu” had eigenlijk niemand meer de moed om te gaan snelschaken. Misschien moet er op volgende bijeenkomsten een ander moment voor dit toernooi gekozen worden?
Wat de niet-aanwezigen gemist hebben is volgens mij dit: de sfeer met name tijdens de diverse maaltijden, het weerzien van oude bekenden, de uitgebreide tentoonstelling waar zéér bijzondere postzegels, stempels en prentbriefkaarten te bewonderen waren, de mogelijkheid om van andere mensen uit andere landen geheel andere dingen te kunnen kopen èn van hen ideeën op te doen voor de eigen verzameling.
Ik wil onze medeverzamelaar Michel Soyez èn het ijverige en deskundige bestuur van de Amicale Philatélique Thèméchecs (Française) zeer hartelijk voor het door hen georganiseerde weekeinde BeNeFra III bedanken!
Ten slotte nog een drietal nieuwtjes:

uit: Dagblad de stem, 27 oktober 1997
‘Ik weet tenminste dat ik gek ben’
Roosendaal – Twee volwassen mannen bladeren verwoed door het meisjesblad Tina. Naarstig op zoek naar die ene pagina waar de heldin van het verhaal een. potje schaak speelt. Vijf gulden leggen de verzamelaars voor dit Tina-exemplaar van 4 juli 1997 op tafel. Ze zijn net op tijd. In een mum van tijd is het stapeltje dat verkoper Sjoerd van Ketel had neergelegd, helemaal uitverkocht. Alles wat met schaken te maken heeft is felbegeerd op de internationale schaakverzamel beurs die afgelopen weekeinde in het Roosendaalse hotel Goderië gehouden werd. Of het nu ansichtkaarten zijn van Gary Kasparov, postzegels met een schaakspel erop of enveloppen die herinneren aan ,een schaaktoernooi. Wat breien en schaken met elkaar te maken hebben? De verzamelaars weten het niet.
Maar ze graaien gewoon. Om nog net een graantje mee te pikken van de snel slinkende stapel zwart-wit geblokte breiwikkels met daarop de woorden ‘checkmate’. Wellicht levert de wikkel ooit nog eens geld op. Want verzamelaars zijn gek. Joop Jansen uit Valkenswaard komt er onomwonden voor uit. ‘Ik verzamel ALLES op het gebied van SCHAKEN’, staat er op zijn visitekaartje. Vooral boeken. De dubbele exemplaren biedt hij in Roosendaal te koop aan.

‘Het is doffe ellende. De verzameling breidt maar uit en uit’.
Dat alleen al zijn er achthonderd. Schoorvoetend vertelt Jansen de waarheid: thuis in Valkenswaard heeft hij nog eens zevenduizend hoeken. Uitsluitend en alleen over het onderwerp schaken. Alle wanden in zijn flat zijn volgetast. Het gewicht? Daar wil de gepassioneerde boekenkoper niet over nadenken. De waarde van al het papierwerk moest hij laatst voor de verzekering schatten, die bedroeg minstens anderhalve ton. “De laatste drie maanden heb ik weer een paar duizend gulden aan boeken uitgegeven. Het is een doffe ellende. De verzameling breidt maar uit en uit,” vertelt Jansen. In zijn stem klinkt echter geen spoor van spijt. In zijn Kasparov-T-shirtje leunt de jongeman eens achterover. Hij gaat haast schuil achter de stapels schaakliteratuur: “Ach, ik ben gewoon een maffe jood. Maar ik weet tenminste dat ik gek ben.” Of die tientallen andere verzamelaars zich daar ook van bewust zijn? Vanuit Frankrijk, Duitsland en België – er is zelfs een Oostenrijker bij – zijn ze naar Roosendaal gekomen. Het zijn voornamelijk mannen. Een enkele echtgenote is meegekomen. Blijkbaar om een oogje in het zeil te houden. “Mijn vrouw is mijn secretaresse. Zij houdt bij wat ik uitgeef en ontvang,” vertelt een gewiekste Belg. “Ik heb beloofd dat als ik hier 5000 francs uitgeef, zij voor datzelfde bedrag een kleedje mag kopen.” Zo ongeveer regelt ook organisator Sjoerd van Ketel het met zijn vrouw. Zorgen dat de hobby budget neutraal blijft. Toch moppert ze maar al te vaak: “Jij hebt geen verzameling, jij bent een verzameling.”
Twaalf jaar geleden richtte Van Ketel de landelijke Motiefgroep Schaken op. 0m onderling te ruilen, te kopen en verkopen. 130 legaat den heeft de groep inmiddels. Maar iedereen kent de verzamelingen van de ander nu wel. Het werd een beetje inteelt. Daarom was het tijd voor internationalisering. Dat verbreedt het aanbod,” vertelt Van Ketel. Vorig jaar werd in Mechelen voor het eerst een internationale schaakbeurs gehouden.
Dit weekeinde was aan Nederland de eer. Met een miniatuur schaakspel in zijn ene hand en een tas vol postzegels in de andere stroopt Pim du Chatinier uit Geleen de tafels af. Het draagt zijn inzet. Wat hij winnen wil? Ach, de jonge schaker, beginnend verzamelaar, kijkt wat rond. “Zo’n stropdas met een ‘schaakspel erop is leuk, maar ik heb er al drie. Manchetknopen? Die raak ik toch maar kwijt.” Gewoon een weekend vertoeven tussen lotgenoten, dat bevalt Du Chatinier wel. Geschaakt wordt er eigenlijk nauwelijks. Op een potje snel- en simultaanschaken in de avonduren na. Karel Falleyn uit het Belgische Blankenberge maalt er niet om. Hij verzet al jaren geen pion meer. Achter zijn hobby -.. schaken per briefwisselingstaat een definitieve punt. “Ik was zelfs in bed nog met de schaakpartijen bezig,” vertelt de Belg. Voortaan telt op schaakgebied alleen nog de verzameling.

Enkele foto’s van het GSM Sammlertreffen in Markkleeberg-Leipzig 1997:











door Sjoerd van Ketel
Van vrijdagavond 26 t/m zondagmiddag 28 April j.l. heb ik het schaakweekeinde, dat door onze Vlaamse vrienden georganiseerd werd meegemaakt. Een speciaal nummer van “De Schaakfilatelist” diende als leidraad èn er was een privéstempel. Eén van de (Nederlandse) reacties luidde: “Is dat nu alles”?
Aangezien ik echter zeer tevreden was, zal ik mijn ervaringen weergeven in de hoop dat ik mijn medeverzamelaars in Nederland enthousiast(er) maak voor de volgende bijeenkomst. Want de voorlopige plannen liggen er om door te gaan! Weliswaar werd dit weekeinde voorzichtig opgezet, omdat het toch een enigszins onzeker experiment was, maar ik vond het geslaagd en vatbaar om er een traditie van te maken.
Ik had het geluk, dat ik op de heenweg met de heer en mevrouw Geiger uit Bagneux, die bij mij logeerden, en op de terugweg met onze penningmeester Jan Rebel mee kon rijden. Maar ook indien ik per trein naar Mechelen had moeten reizen, zou ik dit stellig gedaan hebben.
Op vrijdagavond waren er reeds zo’n vijftien verzamelaars uit diverse landen in hotel Gulden Anker aanwezig. Na twee aangeboden rondjes kwam de stemming er viertalig spoedig in. Gulden Anker bood ons keurige kamers (met bad en televisie) en de naar mijn indruk in het hotel geboren én getogen ober voorzag ons van elke gewenste consumptie en van een heerlijk middagmaal op zaterdag.
Ook een dineetje in het architectonisch schitterende Mechelen lietenwe ons goed smaken. Wat het bezoekersaantal betreft het volgende. Hoewel niet allen het presentieboek getekend hebben, heb ik goed opgelet en kwam ik tot het volgende aantal. Er waren 23 verzamelaars uit België zelf (onder wie de heer Fürstenberg die zich als lid van onze vereniging opgaf), 8 uit Frankrijk (onder wie de heer Jean Mennerat die ook bij ons lid is), 1 uit Engeland (de heer Mike Penneli), 1 uit Luxemburg (de heer François Riva die zich ook als lid voor onze vereniging opgaf) en 12 uit Nederland (onder wie drie bestuursleden). Daarnaast waren er meer dan tien vrouwen en mannen als gezelschap meegekomen. De opkomst uit Frankrijk (hoewel de afstand tot Mechelen zeker een rol speelde) èn die uit Nederland vond ik aan de magere kant.
Sommigen logeerden in hotel Gulden Anker, anderen elders. De ene kwam met de auto, de andere per trein. Deze bleef het gehele weekeinde, gene bezocht ons één dag. Een enkeling verliet de zaal nauwelijks, maar vooral de dames lokten hun mannen mee Mechelen in, waar het heerlijk toeven was.
Behalve verzamelaars, die ruil- en verkoopmateriaal meegebracht hadden en bij wie ik allerlei informatie vond, was ook ons lid Rob van Gompel uit Amsterdam er met zijn schaakboeken. Ikzèlf vond er een bundeltje” Schaakgedichten ..verzameld door P.J. Torbijn, de beide moeilijk te vinden schaakstempels van het S.W.I.F.T.-toernooi in Brussel 1988 èn diverse oude en moderne schaakkaarten voor mijn verzameling. Ik heb ook diverse contacten gelegd of verstevigd, die onze vereniging en mijzelf ten goede kunnen komen.
Het snelschaken op de zaterdagavond leverde in de persoon van Luc Michiels een overtuigende Belgische winnaar op met de Nederlander Joop Jansen als goede tweede.
De veiling nam met haar liefst 157 kavels twee uren in beslag, maar werd in een goed tempo door Eddy Bruyns afgehandeld. Ruim de helft van alle kavels werd verkocht. Van de duurdere (boven de vijftig gulden) echter slechts zo’n 30%. Elk kavel was op een speciaal daartoe vervaardigd blad bevestigd, hetgeen een heel professionele indruk maakte. Wij mogen dit model voor eigen gebruik overnemen!
Ten slotte nog enkele losse opmerkingen, die deels uit een voorzichtige aanmerking en deels uit hardop denken voor de toekomst bestaan.
Uiteraard waren dit mijn persoonlijke indrukken en uiteraard heb ik de zegen van ons bestuur èn vooral de medewerking van de leden nodig, maar ik ben en blijf enthousiast. En wellicht wordt de BENEFRA een, BENELUFRA. Dat houdt een traditie in, waarbij wij er een soort mini-vacantie van maken, waarin verzameld wordt, of een weekeinde voor schaakverzamelaars met een mini-vacantie.

Enkele foto’s van het GSM Sammlertreffen in Bad Karlshafen 1994:
